Opakowanie na ciasto, tort, praliny czy inne wyroby cukiernicze pełni dziś znacznie więcej funkcji niż tylko estetyczne. Jako producent opakowań ozdobnych zwracamy uwagę nie tylko na konstrukcję, wygląd i jakość wykonania, ale również na bezpieczeństwo materiałów stosowanych w opakowaniach przeznaczonych do produktów spożywczych.
W przypadku takich realizacji kluczowe znaczenie ma odpowiednie przeznaczenie materiału oraz dokumentacja potwierdzająca możliwość jego zastosowania w określonych warunkach kontaktu z żywnością.
Co oznacza dopuszczenie opakowania do kontaktu z żywnością?
Podstawowym aktem prawnym w Unii Europejskiej jest Rozporządzenie (WE) nr 1935/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczące materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością. Przepisy obejmują materiały przeznaczone zarówno do bezpośredniego, jak i pośredniego kontaktu z żywnością.
Zgodnie z art. 3 rozporządzenia materiały muszą być wytwarzane w taki sposób, aby w normalnych lub możliwych do przewidzenia warunkach użytkowania ich składniki nie przenikały do żywności w ilościach, które mogłyby:
- stanowić zagrożenie dla zdrowia człowieka,
- powodować niedopuszczalne zmiany składu produktu,
- prowadzić do pogorszenia jego właściwości organoleptycznych.
W praktyce oznacza to również niezwykle istotną dla branży cukierniczej cechę: prawidłowo dobrany materiał opakowaniowy nie powinien negatywnie wpływać na smak i aromat wypieków.
Pośredni kontakt z żywnością – co oznacza w praktyce?
W opakowaniach ozdobnych żywność często umieszczana jest na dodatkowej podkładce, papierze, wkładzie lub innym elemencie stanowiącym warstwę pomiędzy produktem a właściwym opakowaniem.
Nie każde pudełko cukiernicze ma bezpośredni kontakt z produktem. W wielu zastosowaniach tort lub ciasto znajduje się na podkładzie, a praliny w papilotkach, wkładkach albo dodatkowych zabezpieczeniach.
Mówimy wówczas o konstrukcji, w której pomiędzy produktem a określonym elementem opakowania występuje dodatkowa bariera.
Nie oznacza to jednak, że zewnętrzne opakowanie można dobierać bez uwzględnienia wymagań dla materiałów przeznaczonych do zastosowań spożywczych. Przepisy obejmują również sytuacje, w których można racjonalnie przewidzieć kontakt materiału z żywnością albo migrację jego składników do produktu.
Dlatego już na etapie projektowania pudełka należy określić jego rzeczywiste zastosowanie: rodzaj produktu, sposób zabezpieczenia żywności, przewidywany czas przechowywania oraz warunki użytkowania.
Materiał nie może zmieniać smaku i zapachu produktu
W przypadku tortów, ciast, pralin czy innych delikatnych wyrobów cukierniczych ma to szczególne znaczenie. Intensywny zapach materiału, farby, lakieru czy kleju może obniżyć jakość produktu nawet wtedy, gdy nie występuje klasyczny bezpośredni kontakt powierzchni opakowania z żywnością.
Dlatego przy produkcji opakowań spożywczych analizujemy nie tylko estetykę materiału, ale również jego przeznaczenie, zastosowane farby, lakiery, kleje oraz konstrukcję całego opakowania.
GMP – dobra praktyka produkcyjna
Drugim kluczowym aktem jest Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2023/2006 w sprawie dobrej praktyki produkcyjnej (GMP) dla materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością.
GMP oznacza m.in. odpowiednio zorganizowany i udokumentowany system zapewnienia jakości oraz kontroli procesu produkcyjnego. W przypadku opakowań ozdobnych szczególnej uwagi wymagają także procesy drukowania, lakierowania czy klejenia.
Liczy się nie tylko karton
Bezpieczeństwo gotowego opakowania nie powinno być oceniane wyłącznie przez pryzmat samej tektury. Znaczenie mogą mieć wszystkie jego komponenty: podłoże papiernicze, farby drukarskie, lakiery, kleje, folie, laminaty oraz elementy dekoracyjne.
To właśnie dlatego profesjonalny producent analizuje opakowanie jako kompletny wyrób i dobiera rozwiązania odpowiednio do jego przewidywanego zastosowania.
Dokumentacja i identyfikowalność – fundament profesjonalnej produkcji
Rozporządzenie (WE) nr 1935/2004 wprowadza również wymagania dotyczące identyfikowalności materiałów i wyrobów. Pozwala to ustalić pochodzenie zastosowanych materiałów i prześledzić ich drogę w łańcuchu dostaw.
W zależności od rodzaju materiału i zastosowania podstawą potwierdzenia jego przydatności mogą być m.in. dokumentacja dostawcy, deklaracje zgodności tam, gdzie wymagają ich przepisy szczegółowe, specyfikacje techniczne oraz odpowiednie badania.
Dlatego określenie „opakowanie z certyfikatem do kontaktu z żywnością” warto zawsze rozpatrywać precyzyjnie: dla jakiego materiału, rodzaju kontaktu, produktu i warunków użytkowania potwierdzono bezpieczeństwo?
Bezpieczne opakowanie zaczyna się od właściwego projektu
Produkcja ozdobnych opakowań dla branży cukierniczej wymaga połączenia designu z wiedzą technologiczną i znajomością wymagań prawnych. Efektowne pudełko powinno eksponować produkt, ale jego konstrukcja i materiały muszą być dobrane do rzeczywistego sposobu użytkowania.
Jako producent opakowań zwracamy uwagę na ten aspekt już podczas projektowania. Dzięki temu możemy tworzyć eleganckie rozwiązania dla cukierni, pracowni tortów, producentów słodyczy i marek premium, w których estetyka idzie w parze z odpowiedzialnym doborem materiałów i bezpieczeństwem produktu.
